Miłorząb dwuklapowy, miłorząb japoński – Ginkgo Biloba, jest drzewem o historii sięgającej ponad 270 milionów lat wstecz. Jest jednym z najstarszych żyją-cych gatunków na Ziemi. Miłorząb jest ceniony w tradycyjnej chińskiej medycynie, ze względu na swoje zdrowotne właściwości.

Miłorząb japoński jest nazywamy żywą skamieliną. Jego istnieje na Ziemi jest datowane na ponad 270 milionów lat. Pojedyncze drzewo miłorzębu potrafi przetrwać nawet 4000 lat. Jest rośliną o wyjątkowej odporność na czynniki zewnętrzne, co pozwoliło mu przetrwać wiele epok. Najstarsze żyjące okazy znajdują się w Japonii i mają ponad 1000 lat. W kulturze azjatyckiej miłorząb jest symbolem długiego życia i zdolności adaptacyjnych. Ginkgo biloba jest stosowany do poprawy funkcji kognitywnych, wspiera krążenia i chroni przed chorobmi neurodegeneracyjnymi. Obecnie, dzięki potwierdzonym naukowo właściwościom, miłorząb jest popularnym składnikiem suplementów diety wspierających pracę mózgu.

 

Miłorząb – właściwości i działanie

Miłorząb japoński (Ginkgo biloba) jest gatunkiem drzewa, należącego do rodziny miłorzębowatych. Zgodna z systematyką nazwa tego drzewa to miłorząb dwuklapowy.

W celach leczniczych i kosmetycznych wykorzystuje się suszone i mielone liście miłorzębu, które wykazują właściwości:

– antyoksydacyjne,
– przeciwzapalne,
– przeciwstarzeniowe,
– oczyszczające,
– przeciwmiażdżycowe,
– obniżające ciśnienie krwi,
– zmniejszające przepuszczalność naczyń krwionośnych,
– wzmacniające układ odpornościowy.

 

Działanie miłorzębu japońskiego

Najważniejszymi właściwościami miłorzębu są:

– poprawa funkcjonowania mózgu – miłorząb poprawia ukrwienie naczyń krwionośnych w mózgu, a przez to pozytywnie wpływa na procesy energetyczne mózgu oraz na pamięć i koncentrację, ponadto wspiera zachowanie funkcji poznawczych oraz zapobiega rozwojowi demencji,

– poprawa krążenia i usprawniony przepływ krwi, miłorząb zmniejsza lepkość krwi co umożliwia m.in. obniżyć zbyt wysokie ciśnienie krwi i zmniejszyć ryzyko tworzenia zakrzepów, ponadto przyczynia się do zwiększenia libido,

– zmniejszenie przepuszczalności naczyń krwionośnych, dzięki temu łagodzi objawy chorób naczyń krwionośnych, hamuje procesy miażdżycowe i wspomaga układ krążenia,

– uszczelnienie naczyń kapilarnych, szczególnie tych w mózgu, i zapobieganie uszkodzeniom neuronów, działanie ochronne na komórki nerwowe,

– zwalczanie reaktywnych form tlenu – silne właściwości antyoksydacyjne, działanie przeciwnowotworowe i spowalniające procesy starzenia,

– redukcja stanów zapalnych, oczyszczanie organizmu z toksyn,

– wspomaganie układu immunologicznego,

– zdolności do modulowania receptorów kwasu gamma-aminomasłowego (GABA), co wspomaga walkę z lękiem,

– wspomaganie utrzymania prawidłowego wzroku,

– łagodzenie objawów menopauzy – uderzenia gorąca, zawroty głowy.

 

Miłorząb usprawnia przepływ krwi w naczyniach, szczególnie mózgowych oraz poprawia mikrokrążenie. Działa rozkurczowemu na naczynia, hamuję agregację płytek krwi oraz obniża lepkości krwi. W efekcie następuje zwiększony dopływ tlenu i substancji odżywczych do tkanek mózgu oraz mięśni szkieletowych. Miłorząb japoński usprawnia pracę całego układu krwionośnego i poprawia krążenie. Dzięki temu komórki mózgowe są dotlenione, co wpływa na poprawę pracy mózgu i zdolności koncentracji. Korzystnie wpływa na zdolność zapamiętywania, pamięć krótkotrwałą i procesy energetyczne mózgu. Ponadto wpływa na poprawę procesu przekaźnictwa nerwowego, co wspomaga procesy uczenia się, pamięci i koncentracji. Polepsza zdolność szybkiego myślenia i efektywnej nauki. Miłorząb niweluje uczucie zmęczenia oraz zawroty głowy.

Preparaty z miłorzębu znalazły zastosowanie we wspomaganiu leczenia zaburzeń funkcji poznawczych i poprawie jakości życia u pacjentów powyżej 50 r.ż., chorych na łagodne postacie chorób nerodegeneracyjnych. Miłorząb jest znany z silnego działania przeciwstarzeniowego, łagodzi demencję, polepsza pamięć oraz wzmacnia sprawność umysłu. Dzięki tym właściwościom preparaty z wyciągiem z miłorzębu są często polecane osobom starszym.

Ekstrakty z Ginko Biloba są tradycyjnie wykorzystywane w leczeniu dolegliwości związanych z zaburzeniami krążenia żylnego. Zaburzenia te objawiają się uczuciem ciężkości nóg lub często pojawiającym się uczuciem zimnych dłoni i stóp. Ponadto miłorząb łagodzi szu-my uszne i zawroty głowy .

Miłorząb japoński obniża ciśnie-nie krwi i redukuje poziom cholesterolu we krwi. Ponadto jest sprawdzonym środkiem na potencję i zespół napięcia przedmiesiączkowego, a suplementacja preparatami Ginko Biloba jest zalecana kobietom w okresie menopauzy z uwagi na jego działanie przeciwbólowe i stabilizujące nastrój.

Roślina ma również szerokie zastosowanie w kosmetyce. Wyciągi z miłorzębu japońskiego dodaje się do kosmetyków przeznaczonych do skóry wrażliwej i naczynkowej. Dzięki działaniu usprawniającemu przepływ krwi, wykorzystuje się również przy zwalczaniu cellulitu, jako środek dodawany do kremów i balsamów. Jako silny przeciwutleniacz przeciwdziała procesom starzenia się skóry oraz chroni przed szkodliwym wpływem promieniowania UV.

 

Miłorząb – skład

Miłorząb japoński, zawiera wiele składników aktywnych:

– flawonoidy (kwercetyna, kemferol, izoramne-tyna) – wykazują właściwości przeciwzapalne i przeciwutleniające, usuwają toksyny, zwalczają wolne rodniki i w konsekwencji spowalniają procesy starzenia. Ponadto uszczelniają i wzmacniają naczynia krwionośne,

– terpeny/terpenoidy (ginkgolidy, bilobalidy) – wspomagają produkcję neuroprzekaźników (dopamina, serotonina), usprawniają działanie mózgu. Zapobiegają niszczeniu komórek nerwowych, łagodzą objawy łagodnej demencji i usprawniają procesy myślenia i koncentracji,

– fitosterole – obniżają poziom cholesterolu frakcji LDL, wspierają zdrowie układu sercowo-naczyniowego,

– kwas fenolowy (kwas wanilinowy, kwas syryngowy) – działają przeciwutleniająco i przeciwzapalnie,

– karoten – chroni wzrok oraz opóźnia procesy starzenia się organizmu,

– selen – chroni komórki, neurony i komórki mięśnia sercowego przed stresem oksydacyjnym,

– witaminy C i E – działają antyoksydacyjnie.

W liściach miłorzębu znajdują się także kwasy ginkgolowe, które wykazują działanie toksyczne. Należy podkreślić, że preparaty stosowane w lecznictwie mają najczęściej postać ekstraktów, dzięki czemu kwasy ginkgolowe można selektywnie odizolować w procesie wytwarzania. Standaryzowane wyciągi z miłorzębu o statusie leku są badane pod kątem zawartości tych związków przed wejściem preparatu na rynek i są całkowicie bezpieczne w stosowaniu.

 

Miłorząb – działanie

Poprawa funkcji poznawczych

Substancje obecne w miłorzębie pobudzają procesy myślowe, poprawiają pamięć i koncentrację oraz ogólnej sprawności umysłowej. Poprawia krążenie w mózgu, co skutkuje lepszym zaopatrzeniem neuronów w tlen i składniki odżywcze.

 

Depresja i zaburzenia lękowe

Badania naukowe wykazały potencjał Ginkgo biloba w leczeniu objawów depresji, lęków i innych zaburzeń psychicznych. Substancje aktywne wpływają na poziom neuroprzekaźników: serotoniny i dopaminy, co przyczynia się do poprawy nastroju oraz redukcji objawów depresyjnych.

 

Układ krążenia

Miłorząb rozszerza naczynia krwionośne i zwiększa przepływ krwi w całym organizmie oraz cierpiących na choroby serca.

 

Profilaktyka neurodegeneracyjna

Miłorząb japoński wykazuje właściwości neuroprotekcyjne, chroni komórki nerwowe przed uszkodzeniami. Regularne przyjmowanie preparatów z Ginkgo zmniejsza ryzyko rozwoju chorób neurodegeneracyjnych. Badania wykazały, że substancje czynne zawarte w Ginkgo biloba przeciwdziałają tworzeniu się złogów betaamyloidowych w neuronach, które są przyczyną rozwoju choroby Alzheimera.

Dodatkowo u osób cierpiących na tę chorobę, ograniczają rozwój schorzenia. Miłorząb wykazuje korzystny wpływ na funkcje poznawcze u osób starszych, co zostało potwierdzone w badaniach klinicznych. Regularne stosowanie ekstraktów z tej rośliny spowolnia procesy związane ze starzeniem się mózgu, co jest niezwykle ważne dla zdrowia psychicznego i jakości życia osób starszych.

 

Właściwości antyoksydacyjne

Silne właściwości antyoksydacyjne miłorzębu chronią organizm przed szkodliwym działaniem wolnych rodników, odpowiedzialnych za procesy starzenia się oraz za rozwój wielu chorób przewlekłych.

 

Miłorząb japoński w kosmetykach

Miłorząb japoński jest ceniony za właściwości pielęgnacyjne i jego ekstrakty są chętnie wykorzystywane w kosmetykach pielęgnacyjnych. Ze względu na bogactwo składników aktywnych ekstrakt z miłorzębu japońskiego jest z wykorzystywany jako składnik kosmetyków do pielęgnacji twarzy i ciała, zwłaszcza o działaniu przeciwzmarszczkowym i ujędrniającym. Dzięki obecności silnych antyoksydantów (flawonoidy, terpeny, witaminy E i C), Ginkgo biloba spowalnia procesy starzenia się skóry i chroni komórki przed szkodliwym działaniem wolnych rodników i promieniowaniem UV, które przyspieszają proces starzenia się skóry. Ponadto miłorząb hamuje działanie enzymów, które powodują rozkład włókien kolagenowych i elastyny, co prowadzi do utraty elastyczności skóry. Pomaga w utrzymaniu integralności strukturalnej skóry poprzez wspieranie produkcji kolagenu i elastyny.

Ginkgo biloba wspomaga również mikrokrążenie w skórze, co zapewnia lepsze dostarczanie tlenu i substancji odżywczych, a także sprawniejsze usuwanie toksyn. Ze względu na korzystny wpływ na mikrokrążenie, kosmetyki z miłorzębem japońskim są również polecane osobom z cerą naczynkową.

Wymienione właściwości powodują, że miłorząb japoński jest często stosowany w produktach kosmetycznych, takich jak:

– kremy przeciwzmarszczkowe,
– kremy ujędrniające,
– kremy nawilżające,
– produkty chroniące skórę przed szkodliwym działaniem promieniowania UV.

 

Miłorząb – dawkowanie

Najczęściej dawkowanie waha się między 120-240 mg na dzień. Preparaty przyjmuje się w kilka równych porcjach (2-3 dziennie), zależnie od indywidualnych potrzeb i zaleceń. Należy rozpocząć od mniejszej dawki, aby monitorować efekty i reakcje organizmu.

 

Miłorząb – preparaty

Suplementy diety zawierające w swym składzie Ginkgo biloba bazują m.in. na ginkoflawonoglikozydach jako substancji aktywnej.

Preparaty lecznicze zawierające w składzie miłorząb japoński występują w postaci płynów doustnych, tabletek oraz kapsułek. Płyny doustne stanowią preparaty złożone, które poza wyciągiem z miłorzębu zawierają wyciąg z owoców kasztanowca czy ziela jemioły, a także nalewkę z kwiatostanu głogu lub ziela arniki. Płyny znajdują zastosowanie w leczeniu zaburzeń krążenia obwodowego, upośledzonej wydolności serca oraz przemęczeniu organizmu.

Tabletki i kapsułki zawierają wyciągi suche z liści Ginkgo biloba, które zarejestrowane są w wielu dawkach. Wskazane są w leczeniu łagodnej postaci demencji oraz w zaburzeniach koncentracji. Przyjmując tabletki z miłorzębem, należy bezwzględnie zapoznać się z informacjami dołączonymi do preparatu i stosować się do zawartych w nich instrukcji. Zachowanie szczególnej ostrożności zaleca się osobom cierpiącym na choroby układu krążenia, które każdorazową kurację preparatem zawierają-cym Ginkgo Biloba powinny skonsultować z lekarzem z uwagi na ryzyko wystąpienia krwawień lub stanów przedzawałowych.

Korzystne i zadowalające efekty przyjmowania preparatów z miłorzębu mogą nastąpić po ok. 8 tygodniach od rozpoczęcia kuracji. Jeżeli jednak w okresie 3 miesięcy nie nastąpi poprawa zdrowia lub pojawią się działania niepożądane, to w porozumieniu z lekarzem należy ustalić, czy dalsze stosowanie miłorzębu japońskie jest zasadne.

 

Miłorząb – przeciwskazania

Preparaty z miłorzębem są przeciwwskazane u kobiet w ciąży ze względu na ryzyko występowania krwotoków. Ze względu na brak informacji dotyczących bezpieczeństwa, nie zaleca się także stosowania wyciągów z miłorzębu przez matki karmiące. Preparaty Ginko nie są zalecane dla osób poniżej 18 roku życia.

Szczególną ostrożność należy zachować ostrożność u pacjentów chorujących na padaczkę, ze względu na potencjalnie możliwe wystąpienie ataków w czasie stosowania Ginkgo biloba.

Preparaty z ekstraktem z miłorzębu są również przeciwwskazane u pacjentów stosujących leki przeciwzakrzepowe i przeciw-płytkowe, takie jak: fenprokumon, warfaryna, klopidogrel i kwas acetylosalicylowy. Jednoczesne przyjmowanie tych leków i wycią-gów z miłorzębu zwiększa ryzyko krwawień. Ponadto osoby z zaburzeniami krzepliwości krwi powinny unikać stosowania miłorzębu, ponieważ może to również zwiększyć ryzyko krwawień i pogorszyć stan zdrowia.

Należy pamiętać, aby zaprzestać przyjmowania produktów z miłorzębem przed planowanymi zabiegami chirurgicznymi i stomatologicznymi, ze względu na jego działanie antyagregacyjne.

 

Miłorząb – skutki uboczne

– bóle głowy i zawroty – najczęściej pojawiają się na początku suplementacji,

– problemy żołądkowe – nudności, wzdęcia mogą pojawić się przy większych dawkach.

– reakcje alergiczne – u osób wrażliwych może pojawić się wysypka czy problemy z oddychaniem,

– ryzyko krwawienia: wzrost tendencji do krwawień jest szczególnie niebezpieczny dla osób już przyjmujących leki przeciwzakrzepowe.

 

Miłorząb – interakcje z lekami

Miłorząb japoński może wchodzić w interakcje z różnymi lekami, co może wpływać na skuteczność tych leków lub zwiększać ryzyko działań niepożądanych.

Leki przeciwzakrzepowe (warfaryna, heparyna, kwas acetylosalicylowy): miłorząb może zwiększać efekt antykoagulacyjny (nasilać działanie leków przeciwzakrzepowych), co zwiększa ryzyko krwawienia. Należy zachować ostrożność i przed rozpoczęciem suplementacji skonsultować się z lekarzem.

Antydepresanty (inhibitory wychwytu zwrotnego serotoniny (SSRI) – fluoksetyna): miłorząb może nasilać ich działanie i prowadzić do niebezpiecznych dla zdrowia sytuacji.

Leki przeciwcukrzycowe – miłorząb może wpływać na poziom cukru we krwi, dlatego trzeba wziąć pod uwagę dostosowanie dawki stosowanych leków przeciwcukrzycowych.

Miłorzębu nie powinno się również zażywać z lekami na nadciśnienie czy lekami przeciwbólowymi.

red.

Treści zawarte w tym artykule mają wyłącznie charakter informacyjny i nie stanowią porady medycznej. W przypadku problemów zdrowotnych lub wątpliwości dotyczących stanu zdrowia należy skonsultować się z lekarzem lub innym wykwalifikowanym specjalistą.